Handel na placu Szczepańskim XIX w. dwudziestolecie międzywojenne

Uliczni sprzedawcy cz. 4 (ginące zawody)

Czytanie wpisu proponuję zacząć od części trzeciej, znajdującej się pod poniższym linkiem:

https://www.lisak.net.pl/dawne_widoki_krakowa/?p=31704

***

Sprzedawca węgla (węglarz), ciąg dalszy:

Poniżej krakowski węglarz przed kamienicą na ul. Jana 6.

Sprzedaż węgla w Polsce w XIX w. historia górnictwa
Ignacy Krieger, Muzeum Krakowa, MH – 2124/K
Franz Poledne ok. 1916 r., Biblioteka Jagiellońska
Sprzedaż węgla w Polsce w XIX w. historia
Archiwum Narodowe w Krakowie 29/665/313

Kazimierz Girtler wspominał służącego swojego ojca, który po zawarciu związku małżeńskiego postanowił zmienić zawód i zaczął trudnić się handlem. Jeździł więc co miesiąc na Śląsk, „zakupywał tam węgle kamienne i na własnych galarach spławiał do Krakowa.” (przypis 1)

Poniżej pocztówka, a na niej charakterystyczne łodzie zwane galarami, którymi Wisłą transportowano węgiel ze Śląska.

Węgiel w Polsce historia kopalin XIX w.
Ok. 1906 r., Muzeum Fotografii w Krakowie, MHF 1/II/1-492

Węgiel sprowadzano do Krakowa także drogą kolejową. To też tłumaczy posadowienie jego składu przy kolei żelaznej obok ogrodu hrabiego Moszyńskiego (kiedyś znajdowała się w nim poczta). Znajdujący się w nim pałac zachował się do dziś i zwany jest obecnie pałacem Wołodkowiczów. Więcej na jego temat przeczytać można pod niniejszym linkiem kliknij. 

***

Sprzedaż węgla w Polsce w XIX w. historia kopalin wydobycia węgla
„Nowa Reforma” 1882 r., nr 16

***

Sama jeszcze pamiętam węglarzy na ulicach starego miasta w Krakowie takich jak ten na zdjęciu poniżej. 

Janusz Podlecki, 1976 r., Muzeum Krakowa, MHK-6959/N/1

***

Sprzedawczyni wiejskich produktów:

Krieger zdjęcia etnograficzne
Ignacy Krieger, Muzeum Krakowa, MHK-4480/K
Ignacy Krieger Muzeum Krakowa, MHK-4459/K
Ignacy Krieger, Muzeum Krakowa, MHK-4468/K

Wiejskie kobiety idące z z wielkimi białymi workami na plecach na targ znajdziemy nieraz na dawnych fotografiach Krakowa. Targi z żywnością odbywały się min. na Rynku, placu Szczepańskim, Małym Rynku. Na poniższym fragmencie zdjęcia kobiety takie widzimy po lewej stronie.

W zbiorach Muzeum Sztuki Stosowanej w Wiedniu, BI 14872-654

Kobiety sprzedające warzywa na placu Szczepańskim.

Kobiety sprzedające na placu Szczepańskim
Lata 30 – te XX w., Stanisław Mucha, Muzeum Krakowa, MHK-Fs19076/IX/20

***

Sprzedawca wiklinowych wyrobów (koszykarz):

Kajetan Kielisiński 1834 r., Polska Akademia Umiejętności w Krakowie, BGR.RT.007.008
Ignacy Krieger, Muzeum Krakowa, MHK-4469/K

***

Uliczni sprzedawcy okularów:

W tece Ambrożego Grabowskiego w Archiwum Narodowym w Krakowie odnalazłam poniższą grafikę Johana Frederika Clemensa przedstawiającą ulicznego sprzedawcę okularów.

Kliknij dwukrotnie, aby powiększyć.

Johan Frederik Clemens, teka Ambrożego Grabowskiego
Teka Ambrożego Grabowskiego, 29/679/128, Archiwum Narodowe w Krakowie

Szklarz:

Poniżej góral zajmujący się wprawianiem szyb.

szklarz z Krakowa I. Krieger
Ignacy Krieger 1869 r., Muzeum Krakowa MHK-6880/K

„Chodzą także jeszcze górale z małym zapasem drobnych szybek i narzędziem szklarskiem, którzy szczególniej pod jesień trudnią się naprawą okien w chatach wiejskich.” (przypis 2.) Pisał Ambroży Grabowski, choć prawda jest taka, że tego typu osoby wykonywały swe usługi nie tylko na wsiach, o czym świadczy powyższe zdjęcie zrobione przez Ignacego Kriegera w Krakowie.

***

Przypis:

  1. Kazimierz Girtler „Opowiadania” TI., Kraków 1971 r., str. 133,
  2. Ambroży Grabowski „Wspomnienia Ambrożego Grabowskiego” Kraków 1987 r., t. 1., str. 314.

***

Dokończenie pod następującym linkiem

https://www.lisak.net.pl/dawne_widoki_krakowa/?p=33884

*

*

*

Agnieszka Lisak blog historia blog historyczny dawne widoki Krakowa wędrowny sprzedawca okularów